LẠC NỘI MẠC TỬ CUNG CÓ LÀM IVF ĐƯỢC KHÔNG? 5 YẾU TỐ CẦN ĐÁNH GIÁ TRƯỚC ĐIỀU TRỊ
Lạc nội mạc tử cung có làm IVF được không? Đây là nỗi băn khoăn của nhiều phụ nữ khi nhận chẩn đoán mắc bệnh, đặc biệt là những người đang mong con và lo lắng về khả năng sinh sản trong tương lai.
Câu trả lời là có. Phụ nữ mắc lạc nội mạc tử cung vẫn có thể thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm (IVF). Tuy nhiên, bệnh có thể ảnh hưởng đến dự trữ buồng trứng, quá trình phát triển của noãn và khả năng sinh sản theo nhiều cách khác nhau. Không có một phác đồ chung cho tất cả.
Vậy trước khi làm IVF, người bệnh cần đánh giá những yếu tố nào?
1. Lạc nội mạc tử cung có làm IVF được không?
Có. Mắc lạc nội mạc tử cung không đồng nghĩa với việc mất đi cơ hội làm mẹ. Lạc nội mạc tử cung là tình trạng mô tương tự nội mạc tử cung phát triển bên ngoài buồng tử cung, thường gặp ở buồng trứng, phúc mạc vùng chậu hoặc các cơ quan lân cận. Theo thời gian, tình trạng này có thể gây viêm, hình thành mô sẹo và dính vùng chậu, từ đó ảnh hưởng đến hoạt động của buồng trứng, vòi trứng và khả năng thụ thai tự nhiên.
Ở một số phụ nữ, bệnh tiến triển âm thầm. Ở những người khác, các cơn đau bụng kinh dữ dội, đau vùng chậu kéo dài hoặc đau khi quan hệ có thể ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hằng ngày.
Khi việc thụ thai tự nhiên gặp khó khăn, IVF có thể là một lựa chọn được bác sĩ cân nhắc. Phương pháp này giúp quá trình thụ tinh diễn ra trong phòng Lab, sau đó phôi được chuyển vào buồng tử cung để tiếp tục phát triển.
Tuy nhiên, không phải ai mắc bệnh cũng cần làm IVF. Độ tuổi, thời gian mong con, dự trữ buồng trứng, tình trạng vòi trứng và chất lượng tinh trùng đều cần được xem xét trước khi quyết định.
2. Lạc nội mạc tử cung ảnh hưởng như thế nào đến kết quả IVF?
Lạc nội mạc tử cung không tác động giống nhau ở tất cả phụ nữ. Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào vị trí tổn thương, tình trạng buồng trứng và sức khỏe sinh sản tổng thể.
Có 3 vấn đề cần đặc biệt lưu ý.
2.1. Ảnh hưởng đến dự trữ buồng trứng
Một trong những biểu hiện thường gặp của lạc nội mạc tử cung là nang lạc nội mạc tử cung tại buồng trứng, còn gọi là nang chocolate. Tình trạng viêm liên quan đến bệnh có thể ảnh hưởng đến mô buồng trứng.
Đáng chú ý, phụ nữ từng phẫu thuật bóc nang lạc nội mạc tử cung cũng có nguy cơ suy giảm dự trữ buồng trứng do mô buồng trứng lành có thể bị ảnh hưởng trong quá trình can thiệp. Điều này rất quan trọng. Bởi dự trữ buồng trứng là một trong những yếu tố giúp bác sĩ đánh giá khả năng đáp ứng với thuốc kích thích buồng trứng và xây dựng phác đồ IVF phù hợp.
2.2. Ảnh hưởng đến số lượng và chất lượng noãn
Môi trường viêm liên quan đến lạc nội mạc tử cung có thể tác động đến chức năng buồng trứng và quá trình phát triển của noãn. Một số nghiên cứu ghi nhận phụ nữ mắc bệnh có thể thu được ít noãn hơn trong chu kỳ IVF.
Tuy nhiên, điều này không xảy ra ở tất cả trường hợp. Số lượng và chất lượng noãn còn chịu ảnh hưởng bởi tuổi, dự trữ buồng trứng, đáp ứng với thuốc kích thích và nhiều yếu tố khác. Vì vậy, kết quả xét nghiệm và siêu âm cần được bác sĩ phân tích trong bối cảnh sức khỏe sinh sản cụ thể của từng người.
2.3. Có thể ảnh hưởng đến khả năng làm tổ của phôi
Sau khi phôi được hình thành, quá trình làm tổ trong buồng tử cung là một bước quan trọng để bắt đầu thai kỳ. Ở phụ nữ mắc lạc nội mạc tử cung, những thay đổi liên quan đến phản ứng viêm và môi trường nội mạc tử cung có thể ảnh hưởng đến khả năng làm tổ trong một số trường hợp.
Dù vậy, chất lượng phôi, tình trạng buồng tử cung và nội mạc tử cung cũng đóng vai trò quan trọng. Không thể chỉ dựa vào chẩn đoán lạc nội mạc tử cung để kết luận một chu kỳ IVF có thành công hay không.

3. 5 yếu tố cần đánh giá trước khi làm IVF
Trước khi thực hiện IVF, phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung cần được thăm khám và đánh giá toàn diện. Dưới đây là 5 yếu tố quan trọng giúp bác sĩ xây dựng hướng điều trị phù hợp.
3.1. Tuổi và dự trữ buồng trứng
Tuổi là một trong những yếu tố ảnh hưởng đáng kể đến khả năng sinh sản và chất lượng noãn. Bên cạnh đó, bác sĩ có thể chỉ định một số xét nghiệm để đánh giá dự trữ buồng trứng như:
- AMH: Hỗ trợ đánh giá dự trữ buồng trứng.
- FSH và Estradiol (E2): Đánh giá chức năng buồng trứng tại thời điểm phù hợp của chu kỳ kinh.
- Siêu âm đếm nang thứ cấp (AFC): Hỗ trợ ước tính số nang noãn có thể phát triển.
Kết quả đánh giá giúp bác sĩ dự đoán đáp ứng của buồng trứng với thuốc kích thích và lựa chọn phác đồ IVF phù hợp.
3.2. Vị trí, kích thước và mức độ tổn thương
Lạc nội mạc tử cung có thể xuất hiện ở nhiều vị trí khác nhau như buồng trứng, phúc mạc vùng chậu hoặc các cơ quan lân cận. Bác sĩ cần đánh giá:
- Có nang lạc nội mạc tử cung tại buồng trứng hay không?
- Kích thước và đặc điểm của nang.
- Có tình trạng dính vùng chậu hoặc tổn thương sâu hay không?
- Tổn thương có ảnh hưởng đến việc tiếp cận buồng trứng khi chọc hút noãn không?
Những thông tin này giúp bác sĩ cân nhắc thời điểm thực hiện IVF và các biện pháp cần thiết trước điều trị.
3.3. Tiền sử phẫu thuật và điều trị lạc nội mạc tử cung
Phụ nữ từng phẫu thuật bóc nang lạc nội mạc tử cung cần được đánh giá kỹ dự trữ buồng trứng sau phẫu thuật. Ngoài ra, bác sĩ cũng cần tìm hiểu tiền sử sử dụng thuốc nội tiết, các phương pháp điều trị trước đây và khả năng tái phát tổn thương. Đây là cơ sở để cân nhắc lợi ích và nguy cơ của từng phương án, đặc biệt khi xem xét phẫu thuật trước IVF.
3.4. Tình trạng tử cung và nội mạc tử cung
Bên cạnh buồng trứng, tình trạng tử cung cũng đóng vai trò quan trọng trong quá trình mang thai. Bác sĩ có thể chỉ định siêu âm hoặc các phương pháp đánh giá chuyên sâu khi cần thiết để kiểm tra:
- Hình dạng và cấu trúc buồng tử cung.
- Độ dày và đặc điểm nội mạc tử cung.
- Các bất thường như polyp nội mạc tử cung, u xơ tử cung hoặc bệnh lý tuyến cơ tử cung nếu nghi ngờ.
Việc đánh giá giúp phát hiện những yếu tố có thể ảnh hưởng đến quá trình chuyển phôi và làm tổ.
3.5. Các yếu tố sinh sản khác của hai vợ chồng
Khả năng có thai không chỉ phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe sinh sản của người phụ nữ. Trong quá trình chuẩn bị IVF, bác sĩ có thể đánh giá thêm:
- Tinh dịch đồ của người chồng.
- Tiền sử sinh sản của hai vợ chồng.
- Các bệnh lý phụ khoa hoặc nam khoa đi kèm.
- Tình trạng sức khỏe tổng quát và các xét nghiệm cần thiết trước điều trị.
Đánh giá đồng thời cả hai vợ chồng giúp xác định nguyên nhân hiếm muộn và lựa chọn phương pháp hỗ trợ sinh sản phù hợp hơn.

4. Có cần điều trị lạc nội mạc tử cung trước khi làm IVF không?
Không phải tất cả phụ nữ mắc lạc nội mạc tử cung đều cần phẫu thuật hoặc điều trị bệnh trước khi thực hiện IVF. Quyết định này phụ thuộc vào nhiều yếu tố: vị trí và kích thước tổn thương, mức độ đau, dự trữ buồng trứng, tiền sử phẫu thuật và kế hoạch sinh sản của người bệnh.
Đặc biệt, đối với nang lạc nội mạc tử cung tại buồng trứng, phẫu thuật không được khuyến nghị thực hiện thường quy chỉ nhằm cải thiện tỷ lệ sinh sống sau IVF. Nguyên nhân là phẫu thuật có thể làm tổn thương mô buồng trứng lành, từ đó ảnh hưởng đến dự trữ buồng trứng.
Trong một số trường hợp, bác sĩ vẫn có thể cân nhắc can thiệp nếu người bệnh đau nhiều, có nghi ngờ tổn thương bất thường hoặc nang gây khó khăn cho việc tiếp cận buồng trứng khi chọc hút noãn.
Vì vậy, đừng vội phẫu thuật chỉ vì lo lắng IVF sẽ không thành công nếu chưa điều trị lạc nội mạc tử cung. Hãy trao đổi với bác sĩ chuyên khoa để hiểu rõ lợi ích, nguy cơ và thời điểm phù hợp với tình trạng của mình.
5. Phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung cần chuẩn bị gì trước IVF?
Để quá trình điều trị diễn ra thuận lợi, phụ nữ đang mong con nên chủ động chuẩn bị một số nội dung sau:
- Thăm khám sớm: Không nên trì hoãn việc đánh giá khả năng sinh sản, đặc biệt khi tuổi sinh sản đã cao hoặc đã mong con trong thời gian dài.
- Cung cấp đầy đủ tiền sử bệnh: Mang theo kết quả siêu âm, xét nghiệm, hồ sơ phẫu thuật và thông tin điều trị trước đây.
- Đánh giá dự trữ buồng trứng: Thực hiện các xét nghiệm theo chỉ định để bác sĩ có cơ sở lựa chọn phác đồ.
- Kiểm tra sức khỏe của cả hai vợ chồng: Xác định các yếu tố có thể ảnh hưởng đến khả năng thụ thai.
- Trao đổi rõ kế hoạch mong con: Chia sẻ với bác sĩ về thời gian mong con, tiền sử thai kỳ và những lo lắng trong quá trình điều trị.
Quan trọng nhất, mỗi người bệnh cần có kế hoạch điều trị riêng. Không nên tự áp dụng phác đồ hoặc phương pháp điều trị của người khác vì tình trạng lạc nội mạc tử cung và khả năng sinh sản ở mỗi người không giống nhau.
6. Khi nào phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung nên thăm khám hỗ trợ sinh sản?
Nếu đã được chẩn đoán lạc nội mạc tử cung và đang có kế hoạch mang thai, phụ nữ nên chủ động thăm khám chuyên khoa để đánh giá sức khỏe sinh sản. Đặc biệt, nên trao đổi với bác sĩ sớm nếu:
- Đã cố gắng mang thai trong thời gian dài nhưng chưa có kết quả.
- Có nang lạc nội mạc tử cung tại buồng trứng.
- Từng phẫu thuật điều trị lạc nội mạc tử cung.
- Có dấu hiệu nghi ngờ suy giảm dự trữ buồng trứng.
- Đang ở độ tuổi mà khả năng sinh sản có xu hướng suy giảm.
Tùy vào độ tuổi, tình trạng bệnh và kết quả thăm khám của cả hai vợ chồng, bác sĩ có thể tư vấn theo dõi, điều trị bệnh lý phụ khoa hoặc lựa chọn phương pháp hỗ trợ sinh sản như IUI, IVF khi có chỉ định phù hợp. Thăm khám sớm giúp hai vợ chồng hiểu rõ tình trạng hiện tại, chủ động lựa chọn hướng điều trị và xây dựng kế hoạch mong con phù hợp.
Thực tế, tại IVF Center – Bệnh viện Quốc tế City, chị D. từng tìm đến bác sĩ với nhiều lo lắng sau khi được chẩn đoán mắc lạc nội mạc tử cung. Những cơn đau kéo dài mỗi kỳ kinh nguyệt cùng nỗi băn khoăn về khả năng sinh sản khiến chị không khỏi trăn trở.
Sau khi được thăm khám và tư vấn, chị quyết định thực hiện IVF. Hành trình ấy có những mũi tiêm kích thích buồng trứng, những lần chọc hút noãn, chuyển phôi và cả khoảng thời gian hồi hộp chờ đợi kết quả. Không chỉ là thử thách về thể chất, quá trình điều trị còn đi kèm áp lực tinh thần và tài chính.
Đồng hành cùng chị là BS.CKI. Nguyễn Thị Ngọc Sương và tập thể khoa IVF. Niềm vui đã đến khi lần chuyển phôi đầu tiên thành công; sau những tháng ngày mong đợi, bé Bon Bon chào đời khỏe mạnh, mang đến niềm hạnh phúc cho gia đình. Với chị D., khoảnh khắc được ôm con trong vòng tay là điều quý giá sau hành trình nhiều nỗ lực.
Lạc nội mạc tử cung có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, nhưng không đồng nghĩa với việc người phụ nữ mất đi cơ hội làm mẹ. Tại IVF Center – Bệnh viện Quốc tế City, người bệnh được thăm khám, đánh giá sức khỏe sinh sản và tư vấn hướng hỗ trợ phù hợp với tình trạng riêng.

Cùng đội ngũ chuyên môn, hệ thống phòng Lab đạt tiêu chuẩn ISO 6, công nghệ nuôi cấy phôi EmbryoScope+ và các hệ thống hỗ trợ kiểm soát quy trình phòng Lab, trung tâm hướng đến môi trường điều trị được kiểm soát chặt chẽ, đồng hành cùng các cặp vợ chồng trên hành trình tìm kiếm cơ hội làm cha mẹ.
Nếu đang mong con và có tiền sử lạc nội mạc tử cung, hãy chủ động đặt lịch thăm khám tại IVF Center – Bệnh viện Quốc tế City để được tư vấn và định hướng phương pháp hỗ trợ sinh sản phù hợp.
BỆNH VIỆN QUỐC TẾ CITY
🏅 Thành viên Liên đoàn Bệnh viện Quốc tế
🏥 Số 3 Đường 17A, Phường An Lạc, TP. HCM
☎ Tổng đài: 1900 8146
☎ Cấp cứu: (028) 6290 1155
🌐 Website: https://cih.com.vn















